W świecie robotyki i algorytmów szybkość nie jest jedynie kwestią mocy obliczeniowej, ale precyzji, która pozwala maszynie naśladować – a ostatecznie przewyższać – ludzkie zdolności. Wiedzą o tym rekordziści Guinnessa w kategorii „Najszybciej ułożona kostka Rubika 4x4x4 przez robota”.
Aktualny rekord Guinnessa
Matthew i Thomas Pidden, 2025
Choć rekordy w układaniu standardowej kostki 3x3x3 przyciągają najwięcej uwagi, to wyzwanie rzucone większej i znacznie bardziej skomplikowanej wersji 4x4x4 (tzw. „Zemście Rubika”) stanowiło barierę, która pozostawała niepokonana przez ponad dekadę.
Rekord Guinnessa w kategorii „Najszybciej ułożona kostka Rubika 4x4x4 przez robota” należy do braci – Matthew i Thomasa Piddenów. 12 maja 2025 roku stworzony przez nich robot ułożył kostkę w czasie 45,30 sekundy. Projekt powstał w ciągu 15 tygodni jako element pracy dyplomowej Matthew na Uniwersytecie w Bristolu.
Wyzwanie przy kostce 4x4x4 jest nieporównywalnie większe niż przy klasycznym modelu 3x3x3 – liczba kombinacji wzrasta wykładniczo, a brak stałych elementów centralnych wymaga od algorytmu znacznie większej liczby operacji logicznych.
Robot zbudowany przez braci Piddenów opiera się na zaawansowanym systemie wizyjnym, który skanuje wszystkie ściany kostki, oraz autorskim kodzie optymalizującym sekwencję ruchów. Kluczowym elementem sukcesu było jednak połączenie oprogramowania z precyzyjną mechaniką. Ramiona robota musiały poruszać się z ogromną prędkością, jednocześnie zachowując delikatność niezbędną do tego, by nie zablokować lub nie uszkodzić mechanizmu kostki.
Poprzedni rekord w tej kategorii wynosił 1 minutę i 18,68 sekundy i został ustanowiony w 2014 roku. Przez 11 lat nikt nie był w stanie zbliżyć się do tego wyniku, co czyni osiągnięcie Piddenów jeszcze bardziej spektakularnym. Skrócenie czasu o ponad 33 sekundy to w świecie speedcubingu i robotyki prawdziwa przepaść technologiczna.
Bracia zaczęli projektować maszyny do układania kostek jeszcze jako nastolatkowie. Ich najnowsza konstrukcja była wynikiem setek godzin testów i ciągłej optymalizacji procesora, aby czas od momentu „zobaczenia” kostki do wykonania ostatniego ruchu był jak najkrótszy.
Poprzedni rekord Guinnessa
David Gilday, 2014
Choć dziś czasy układania kostek mierzymy w sekundach, rekord ustanowiony 15 marca 2014 roku przez Davida Gildaya był pokazem inżynieryjnego kunsztu, który wykorzystał moc obliczeniową ówczesnych smartfonów do rozwiązania jednej z najtrudniejszych wersji kostki Rubika – 4x4x4.
Rekord Guinnessa w kategorii „Najszybciej ułożona kostka Rubika 4x4x4 przez robota” został ustanowiony z wynikiem 1 minuta i 18,68 sekundy. Twórcą maszyny był David Gilday, inżynier współpracujący z firmą ARM, znany z przesuwania granic możliwości platform opartych na klockach LEGO Mindstorms oraz technologii mobilnej.
Kluczem do sukcesu Gildaya było niestandardowe podejście do „mózgu” maszyny. Robot, nazwany MultiCuber 3, nie był sterowany przez potężny komputer stacjonarny, lecz przez… smartfon. Wykorzystano model Huawei Ascend P6, wyposażony w procesor Hisilicon K3V2E oparty na architekturze ARM.
Proces bicia rekordu był precyzyjnie zaplanowaną operacją. Kamera smartfona skanowała każdą ściankę kostki 4x4x4, rozpoznając układ kolorów. Procesor w ułamku sekundy analizował miliony możliwych kombinacji, aby wygenerować optymalny algorytm ułożenia. Zadanie to przy kostce 4x4x4 jest znacznie trudniejsze niż przy standardowym modelu 3x3x3, ze względu na brak stałych środków i znacznie większą liczbę ruchomych elementów. Smartfon przekazywał instrukcje bezpośrednio do sterowników LEGO Mindstorms, które fizycznie obracały ściankami kostki.
Rekord z kostką 4x4x4 nie był jedynym osiągnięciem Gildaya tego dnia. Inżynier zaprezentował całą gamę robotów opartych na architekturze ARM, ustanawiając łącznie trzy rekordy świata. Oprócz „Zemsty Rubika”, jego maszyny zmierzyły się z klasyczną kostką 3x3x3 oraz ogromną wersją 9x9x9.
